Wanneer mag je als huisarts níét declareren?
Je mag niet declareren wanneer er geen zorginhoudelijk antwoord is gegeven, wanneer het contact alleen dient om een afspraak te maken, en wanneer de handeling al in het inschrijftarief zit. Het gaat vrijwel altijd om contacten die iets ánders in gang zetten: de declaratie volgt dan bij dat vervolgcontact, niet bij het eerste.
Thony Ruys · voormalig chirurg, medeoprichter van Medori · 24 augustus 2026
Waarom is dit de eerste vraag om te stellen?
Omdat onterecht declareren duurder is dan te weinig declareren. Een gemiste declaratie kost je omzet; een onterechte kan leiden tot terugvordering, en bij een patroon tot een controle over meerdere jaren.
In de praktijk zit de onzekerheid meestal niet bij de grote verrichtingen maar bij de korte contacten: een telefoontje, een vraag aan de balie, een herhaalrecept. Daar is de scheidslijn dun, en daar wordt hij het vaakst verkeerd getrokken — beide kanten op.
Welke contacten leveren geen declaratie op?
Een contact levert geen declaratie op zolang er geen zorginhoudelijk antwoord is gegeven. Het onderscheid is niet of er tijd in ging, maar of er een hulpvraag is beantwoord.
De vijf situaties hieronder komen dagelijks voor. In alle vijf geldt: er is contact geweest, er is iets afgesproken, maar de zorginhoud komt pas later.
Situatie
Een patiënt belt met een vraag en de assistent maakt een afspraak voor het terugbelspreekuur
Geen declaratie
Het terugbelconsult zelf is straks wél een consult.
Situatie
Een patiënt komt aan de balie en samen wordt besloten dat de vraag beter op het spreekuur besproken kan worden
Geen declaratie
Dit is triage; het spreekuurcontact is de declarabele prestatie.
Situatie
Een patiënt vraagt via de receptenlijn om een herhaalrecept
Geen declaratie
Het uitschrijven van een herhaalrecept zit in het inschrijftarief.
Situatie
Een patiënt belt om een afspraak te verzetten of te annuleren
Geen declaratie
Er is geen hulpvraag beantwoord.
Situatie
Een patiënt vraagt naar de openingstijden of de uitslag van een al besproken onderzoek, zonder nieuwe vraag
Geen declaratie
Administratief contact is geen consult.
Wat is dan wél een consult?
Zodra er een medisch-inhoudelijk antwoord op een hulpvraag wordt gegeven, is er sprake van een consult — ongeacht wie het antwoord geeft en via welk kanaal.
Dat laatste wordt structureel onderschat. Een assistent die aan de balie een professioneel antwoord geeft op een medische vraag, levert een consult. Hetzelfde geldt voor een antwoord per telefoon of via een beveiligd bericht. Het kanaal bepaalt niets; de inhoud wel.
De duur van het patiëntcontact bepaalt vervolgens welk van de consulttarieven van toepassing is. De NZa onderscheidt daarvoor drie tijdklassen.
Hoe voorkom je dat je aan de verkeerde kant uitkomt?
Door één vraag te stellen bij elk contact: is er een hulpvraag beantwoord? Zo ja, dan is het een consult. Zo nee, dan volgt de declaratie bij het vervolgcontact.
Het risico zit in de gewoonte. Praktijken die telefonische contacten standaard niet registreren, missen daardoor ook de contacten waar wél inhoudelijk is geantwoord. Andersom leidt alles-maar-declareren tot posten die bij een controle niet houdbaar zijn.
Wil je weten hoe die verhouding in jouw praktijk ligt? Declaratiescan leest de notities in je HIS en laat zien welke contacten wel en niet zijn omgezet in een declaratie.
Bronnen
- NZa, Beleidsregel huisartsenzorg en multidisciplinaire zorg — prestatiebeschrijvingen consult (puc.overheid.nl/nza)
- LHV-Declareerwijzer 2026, hoofdstuk 11 — praktijkvoorbeelden
Over de auteur
Thony Ruys is voormalig chirurg en medeoprichter van Medori. Als arts liep hij zelf tegen de administratie aan: tijdens het spreekuur ligt de aandacht bij de patiënt, en de declaratie schuift door tot het werk blijft liggen. Dat is het probleem waar Medori aan werkt. Lees ons verhaal.
Benieuwd wat jouw praktijk misloopt?
Onze AI leest de notities in je HIS en laat zien welke geleverde zorg niet is gedeclareerd. De eerste scan is gratis en vrijblijvend.
Vrijblijvende scan aanvragen